De laatste dag.
We dachten dat het leuk zou zijn nog wat van Tana te zien. Dus vertrokken we om 9 uur naar de blauwe heuvel, waar de eerste koning van Tana woonde. Slim ventje, 1.45m groot, trouwde met 12 vrouwen uit verschillende tribes, waardoor hij ze allen verenigde (de tribes, de vrouwen waarschijnlijk niet). Zijn paleis was nog traditioneel. Eén ruimte, hij had een hoogslaper, de vrouw die op dat moment bij hem was had een twijfelaar op de grond. (Kleine bedjes want je sliep in foetushouding, op je rug liggen komt wel als je dood bent)
Als er gasten waren kookte ze voor hen. In de toch al donkere kamer hing dan rook. De koning klom naar de nok, luisterde de gesprekken af en afhankelijk van hoe zijn pet stond schoof hij aan.

Daarna lunch en toen kwam er nog een citytour. Madagaskisch tempo, de medewerkster van de universiteit had heel veel kennis en zag het als haar taak om die geheel aan ons over te dragen (we kregen zelfs een samenvatting). Roelof betwijfelde of we het vliegtuig om 3 am wel gingen halen. De jongens gaven om 16 uur aan dat het tijd werd voor een Ingeborg-actie, “bedankt, reuze interessant, maar we willen voor onze vlucht van 16 uur nog even wat drinken”. Gelukkig stopte ze net voor dat moment zelf.
En nu zitten we in de spits en rijden stapvoets door de stad. Wel mooi licht. Voordeel volgens Roelof, lekker moe als we het vliegtuig instappen. Met enig geluk zijn we om 18.30 in het hotel.

Het was wel een overdosis cultuur voor ons, cultuurbarbaren.

We vliegen vandaag om 18 uur en om niet de hele dag te hangen besloten we gisteren om quads te huren. Jelmer zat bij mij achterop, Thijmen bij Roelof. Thijm vond het onverantwoord dat ik reed, te zwaar voor mijn gewrichten. Nou moet ik toegeven, het duurde even voor ik in de groove zat, maar onverantwoord is overdreven. Jelmer en ik hadden al snel een supersamenwerking waarbij hij de goede kant op leunde en ik veel minder zwaar hoefde te sturen. En toen ik heuvel op even pittig gas gaf zei Jelmer: “niet echt vrouwelijk!” Blijkbaar dachten meer mensen dat de combi van de lange Jelmer achterop en ik aan het stuur een grappig gezicht was. Leverde veel stralende lachen en zwaaiende mensen op.

Gaaf was het, al snel van de verharde weg af, door het veld, door het bos, over keien, door stroompjes, hard werken en gas geven.

Prachtig; huizen, zeboes, schapen, zilverreigers. We weten nu waar de claxon voor is. Nosy Be heeft twee meren die vol krokodillen zitten, helaas bleven ze niet voor ons poseren.

De gids snapte dat puberjongens ook willen racen en zocht 2x een stuk waar de jongens mochten. Een keer op een plateau en een keer op het strand. Dat ging echt hard.

Weer bij het hotel konden we ons heerlijk douchen en dat was na al het stof geen overdreven luxe.

Ik had snel de blog gemaakt om hem op te laden bij het hotel, maar de WiFi was weer even afwezig. Jelmer wilde de blog graag lezen en verwijderde hem daarna gelijk maar helemaal. Roelof ging aan het herstellen en toen misten er twee blogs. Aghhhh! Gelukkig kon de opgeladen blog teruggevonden worden. Deze blog is de tweede poging, nu op het vliegveld en ook hier doet de WiFi het niet.

Trouwens, er doet wel meer het niet. De beveiliging is ook buiten werking; tassen gaan wel in een bak, maar worden niet gecontroleerd. Je moet wel door een poortje, maar als het piept, wat volstrekt willekeurig gebeurt, wordt de persoon in de buurt niet gecontroleerd. Vrouwen met baby’s mogen gewoon doorlopen, om het poortje heen. Een soort taxibrousse met vleugels. We verwachten dat de koffers op het dak gaan.

We hadden 10 minuten geleden al moeten vliegen. Eerst kwam er een kwartier geleden een propellervliegtuig binnen, andere maatschappij. Nu 10 minuten te laat komt air Madagascar binnen. We hopen op lampen op de landingsbaan…..

Omdat Jelmer ziek was en veel liever zijn moeder bij zich wilde, zijn Thijmen en ik vanmorgen samen op pad gegaan.

Op een snelle boot, 150 pk, koersend naar de horizon, want zover moesten we de blauwe zee op.
Maar je vaart niet zomaar een stuk of 10 walvissen aan.

We vonden eerst een school dolfijnen, ontzettend gaaf, rondom de boot een stuk of honderd. De gids gaf ons in het Frans de instructie heel rustig het water in te gaan, maar schijnbaar hadden onze franse bootsmaten dat niet goed verstaan, schijnbaar.
Plons, plons, plons! Zero dolfijnen, vertrokken door de bommetjes en het trappelen van de flippers op het water. De gids zei nog “vous n’êtes pas dans la velo”
Goed even later de volgende poging, Thijmen en ik hadden de Fransen naar bakboord gepushed en wij gingen op stuurboord langzaam het water in, de Fransen trappelden zo goed dat de dolfijnen onze kant op zwommen, briljante strategie, geweldig.

10 minuten later “balines”, walvissen, ze namen veel afstand maar toch indrukwekkend zo’n grote staart boven het water. We hebben ze 20 min achtervolgd. Tijd voor de lunch, de Fransen spraken Frans met elkaar, niet gek natuurlijk, maar minder gezellig voor ons. Na 2 uur lunchpauze, de terugreis, gelukkig vond Thijmen. Helaas er moest nog een keer een stop gemaakt worden bij de schildpadden en wij waren wel klaar met de Fransen.

Daarna terug naar het hotel, Thijmen en ik waren erg chagerijnig van de Fransen. Wat Ingeborg niet echt kon waarderen, mild uitgedrukt.

Nu achter een biertje kan ik wel genietend op de dag en met name de dolfijnen terug kijken.

Jelmer is weer beter gelukkig, we hebben het geld teruggekregen van 2 personen, meteen maar omgezet in quadrijden morgen, ben benieuwd.

Ingeborg zit net naar de palmbomen te kijke en denkt daar er wel voor 200000 Ariary cocosnoten in de boom hangt, ik heb er 3 gekocht voor 20000 , leverde een lach van oor tot oor op bij de tuinman die de palm in klom en met gevaar voor zijn leven de cocosnoten eruit haalde. Vandaag werden me bij aankomst meteen weer cocosnoten aangeboden, vriendelijk geweigerd met nu bij mij een lach van oor tot oor.

Ik zit hier in mijn eentje te zwelgen in zelfmedelijden. Vandaag zouden we gaan whale watchen. Helaas was Jelmer een kacheltje, wat in de tropen geen goed teken is. Thijmen was misselijk van de antibiotica en hij had zich niet voldoende met zonnebrand ingesmeerd, dus een verbrande nek en voeten. Jemig, alsof hij een terminaal lijden had.
Hij bleef wel bij Jelmer.
Ik dacht het niet.
En nu een uur later gaat het beter met Jelmer, zit Thijmen met Roelof op de boot en zit ik zielig te doen op het balkon. Het is bewolkt en mijn boek is uit.

Je ziet overal posters tegen kinderprostitutie, met een telefoonnummer erbij om te melden. Gisteren was er een andere familie die ook meeging, gezin van vier en zijn vader en partner. Opa woonde hier, hij had een vrouw die als ik mild reken 30 jaar jonger is. (De mensen lijken hier heel erg jong.)
De jongens bekeken de situatie waarna de één vroeg of ik dat nummer nog bij de hand had, de ander keek en vroeg zich af of die oude man niet doorhad dat het om zijn geld ging.
Wat maakt dat het in mijn hoofd blijft zitten?
De ongelijkwaardigheid? Ik gun haar een beter leven, is dit beter? Ik vind dat volwassenen hun eigen keuzes moeten maken, ze is zeker volwassen….
Er loopt hier ook een blanke man van 80, met een vrouw van hooguit 30 en een dochter van hooguit 10, zorgt een poos werken bij het AMK dat je altijd de rampscenario’s voor je blijft zien?

Ik zal met het toetje beginnen. We zitten in de eetzaal en er wordt live muziek gemaakt. Er is één blinde jongen bij en één met een blind linker oog. De instrumenten; een gitaar, jambe, een accordeon met ducktape, maar het mooiste zijn een stok waaraan een blikje bonen geklemd zit en een zelfgemaakte gitaar. Lekker en af en toe een ietsiepietsie vals.
En twee danseressen. Ik denk dat hun bekken niet vastzit aan hun wervelkolom.

Roelof was in topvorm
* “hij keek zo naar je knieën, ik vraag me af of hij wel echt blind is.” (Natuurlijk verstond ik dat eerst verkeerd waardoor Roelof al een blauw oog had voor ik ontdekte dat het een compliment was. Ik dacht dat hij wel blind moest zijn om naar mijn knieën te kijken)
* “dat wat ze zingen zal vast wel wat betekenen”.
* “Hij kan vast ook geen noten lezen”.

Vanochtend zijn we met de boot naar het eiland tegenover het hotel gegaan. Volgens de gids was er niets te zien hier in de zee. Ach toch maar even gekeken bij het rif. Honderden kleine visjes in alle kleuren van de regenboog. Soorten koraal die ik nog nergens gezien heb. Prachtig! Helaas wel kleine stukjes want de Madagasken hebben nog niet door waar het echte goud zit en ze lopen er over om op inktvissen te jagen.

Na een heerlijke lunch gingen we kijken bij grazende schildpadden. Om de zoveel tijd gaan ze even naar de oppervlakte om lucht te happen. En dan zwemmen ze weer naar beneden. Kun je schreiden door water? Zo cool, zo groot en zo dichtbij. Prachtig.

Helaas heeft Jelmer nu de koorts van Thijmen, maar die was na een dag weer beter dus we zijn wat minder ongerust.

Toen we uit het vliegtuig stapten was Thijmen hangerig, een half uur later had hij koorts. Het kind dat zijn geïmpregneerde-antimuggen-kleding ongeveer dag en nacht droeg. Hij had wel een nare rode plek op zijn voet rond een wondje, wondroos? Toch antibiotica geven?

Dus aangekomen in het hotel dook hij gelijk het bed in en wij zwommen wat in zee, “zoute hoogwater soep”, in de zwembaden, hingen op een zonnebedje en maakten ons zorgen.

Jelmer en ik kochten het houten spel dat in heel Madagascar gespeeld wordt, in het zand trekken ze lijnen en dan met twee soorten steentjes, of met steentjes en stukjes wortel. Een soort dammen 2.0
En het hotel bleek een bibliotheek gemaakt te hebben met achtergelaten boeken. Ik lees nu “Nachttrein naar Lissabon” van Pascal Mercier, wat een prachtig boek.

We hebben allemaal een doorwaakte nacht gehad, behalve Thijmen en vanochtend voelt hij zich veel beter. Hij wel.

Prachtig hotel, prachtig aan het strand, palmbomen, tropische bloemen, kolibries. De daken van het hotel zijn op traditionele wijze van palmbladeren gemaakt, vanaf de tafel waar we nu zitten te ontbijten kijken we uit op een plek waar dakgedekt wordt. Prachtig om te zien. Achter ons wordt door twee mannen het parket gepolijst, onder één voet een kokosnoot en vervolgens doen ze een soort dans. Ik zie een nieuwe rage voor me, ze huppen en glijden door de eetzaal, dat moet goed voor de lijn zijn. Ik stel zelfs voor dat dit de activiteit voor het merendeel van de gasten hier wordt, ze kunnen het gebruiken.

Vandaag een heerlijk ontbijt en daarna gelijk door naar het vliegveld. De opstelling van de houten stoelen had niet misstaan in een kerk. We kwamen gelijk aan met mensen die we gisteren al ontmoet hadden op de vorige vlucht. Gezellig, het gesprek in Frans, Duits en Engels was reden voor veel gelach.

We vliegen met een propellervliegtuig, best spannend volgens de mannen. Als opbeurend moment buiten op het vliegtuig rond een raampje in rode letters “in case of an emergency cut here” geschaterlach bij de mannen, we hopen op scherpe messen bij het eten in het vliegtuig.

Vanuit het vliegtuig zie je het probleem van de lemuren van Madagascar. De heuvels zijn bruin, dus gras, met af en toe een plukje bomen. Onvoldoende verbindingen maken dat inteelt verschillende lemuren bedreigt. Ik hoop de de bevolking van Madagascar gaat zien dat lemuren en Kameleonnen hun grootste toeristische attractie (en dus geld) zijn. En dat beiden bomen nodig hebben. Maar de feiten; 3e land op de ranglijst van arme landen, met een grote bevolkingsgroei en iedereen kookt op houtskool, maken dat ik vrees voor het voortbestaan van veel soorten.

Even geld gewisseld. Vorige week zijn we de magische grens van 1.000.000,- ariary overgegaan.

Prima vlucht, stoelen beter dan in air France, we kregen zelfs wat te drinken. Nu een hotel vlak bij de AirPort. Morgen om 9 uur weer naar het vliegveld voor de vlucht naar Nosy Be. Vandaag beetje hangen in de zon, zwemmen, saaie dag.

Het enige interessante was toch wel de aankomst van de minister uit het vliegtuig waar wij in moesten. Wat een poppenkast. Auto’s werden gegroepeerd, verzet en nog eens verzet. Wel mooi nummer 0880 TBC (ook mooi voor een longarts)